گربه اسکاتیش فولد + آنفولد؛ معرفی کامل و راهنمای نگهداری و سلامت

تا حالا شده یه گربه ببینید که کپی برابر اصل جغد باشه و با همون نگاه اول دلتون رو ببره؟ دقیقاً داریم درباره گربه اسکاتیش صحبت می‌کنیم؛ همون گربه ملوس و قشنگ! یه گربه خاص بین انواع مختلف گربه ها.

اما بذارید یه چیزی رو بهتون بگم: جذابیت این نژاد فقط به اون گوش‌های خاصش نیست. شخصیت این گربه انقدر شیرین و آرومه که داشتنش واقعاً یه سبک زندگی متفاوته، نه فقط نگهداری از یه حیوان خانگی.
خیلی‌ها این نژاد رو به اسم گربه گوش خمیده می‌شناسن، اما جالبه بدونید که اسم تاریخی و قدیمی اون‌ها گربه گوش کوتاه بوده. اگه می‌خواید همه چیز رو درباره این توپ‌های پشمالو بدونید، جای درستی اومدید.

انواع نژاد گربه اسکاتیش؛ فولد یا آن فولد؟

ببینید، یکی از بزرگ‌ترین سردرگمی‌های شما موقع خرید یا سرچ کردن، همین اسم‌های مختلفه. بذارید خیلی ساده تفاوتشون رو براتون روشن کنم تا دیگه سردرگم نشید.

اسکاتیش فولد

این همون مدلیه که همه دنبالشن؛ اسکاتیش فولد با اون گوش‌های تاخورده معروف. این ویژگی در واقع نتیجه یه جهش ژنتیکیه که روی غضروف‌ها تاثیر میذاره و باعث میشه گوش‌ها بیفتن. این ظاهر کلاسیک و بامزه، دقیقاً همون چیزیه که این نژاد رو جهانی کرده.

اسکاتیش آنفولد / اسکاتیش گوش صاف

حالا می‌رسیم به قهرمان پنهان ماجرا! اسکاتیش آن فولد یا همون اسکاتیش گوش صاف. خیلی‌ها فکر می‌کنن این‌ها اصیل نیستن، اما سخت در اشتباهید. این گربه‌ها دقیقاً همون شخصیت مهربون و همون ظاهر بانمک رو دارن، فقط گوش‌هاشون صافه.

چرا این مدل یه فرصت طلاییه؟ به عنوان یه متخصص بهتون میگم، این گربه‌ها معمولاً مشکلات سلامتی و مفصلی کمتری نسبت به مدل فولد دارن، چون اون ژن ضعیف‌کننده غضروف رو ندارن. پس اگه دنبال یه گربه سالم‌تر با همون اخلاق هستید، حتماً به این گزینه فکر کنید.

تفاوت مو کوتاه و مو بلند

این نژاد فقط توی گوش تنوع نداره، توی لباس پوشیدن هم متفاوته:

• شورت هیر فولد / اسکاتیش مو کوتاه: این مدل رایج‌ترینه. موهاشون مثل مخمل متراکم و کوتاهه، دقیقاً مثل یه عروسک پارچه‌ای نرم.
• های لند فولد / اسکاتیش مو بلند: اگه عاشق گربه‌های پشمالو هستید، این مدل برای شماست. موهای بلند و پرپشت دارن که ظاهرشون رو خیلی اشرافی و جذاب می‌کنه.

ویژگی های ظاهری گربه اسکاتیش؛ یک توپ پشمالوی دوست داشتنی

اگه بخوایم گربه اسکاتیش رو تو یه کلمه توصیف کنیم، اون کلمه “گرد” هست! بیایید دقیق‌تر به آناتومی این نژاد نگاه کنیم.

صورت و چشم ها

همه چیز توی صورت این گربه گرده؛ سر گرد، صورت و چشم‌های گرد و لپ‌های پر که آدم دلش می‌خواد فقط فشارشون بده. یکی دیگه از چیزهایی که قیافشون رو شبیه بچه‌ها نگه میداره، بینی کوتاه اون‌هاست که نیم‌رخ‌شون رو خیلی جذاب کرده.

دنیای رنگی چشم‌ها

رنگ چشم‌های این نژاد واقعاً خیره‌کننده‌ست. معمولاً رنگ‌هایی مثل طلایی، سبز و آبی رو می‌بینیم. ولی یه مدل خیلی خاص و کمیاب هم دارن که بهش میگن تا به تا؛ یعنی یه چشم یه رنگ و چشم دیگه یه رنگ دیگه که فوق‌العاده زیباست.

گوش ها؛ امضای این نژاد

خب، برسیم به بحث اصلی. خمیدگی گوش توی این نژاد درجه‌بندی داره و روی قیمت‌شون هم تاثیر میذاره:

1. تک تاخوردگی: گوش فقط یه کمی از لبه خم شده.
2. دو تاخوردگی: خمیدگی بیشتره و به سر نزدیک‌تره.
3. سه تاخوردگی: این مدل همونیه که توی مسابقات (Show Quality) دنبالشن. گوش کاملاً روی سر می‌خوابه و یه حالت کلاه مانند به سر گربه میده، انگار اصلا گوش نداره!

شاید باورتون نشه ولی سن خم شدن گوش بچه گربه معمولاً بین ۳ تا ۴ هفته بعد از تولده. یعنی همه بچه گربه‌های اسکاتیش با گوش صاف به دنیا میان و بعداً مشخص میشه کدوم فولد میشه و کدوم آن‌فولد.

رنگ بندی

این نژاد توی هر لباسی که فکرشو بکنید وجود داره. محبوب‌ترین‌هاشون رنگ‌های آبی (که در واقع خاکستریه)، سفید برفی، سیاه براق، کرم ملایم، نقره‌ای و حتی رنگ خاص قرمز آجری هستن.

اگه دنبال چیزهای خاص‌تر هستید، باید سراغ رنگ‌های ترکیبی برید مثل:

• کامئو (ترکیب رنگ‌های سایه‌دار)
• لاک‌الکلی/لاک‌پشتی (ترکیب نامنظم سیاه و قرمز)
• کرم آبی (یه ترکیب خیلی ملیح و زیبا)

وضعیت بدنی و دم

از نظر جثه، این گربه‌ها متوسط تا درشت محسوب میشن.

• وزن نر: معمولاً بین ۴ تا ۶ کیلوگرم.
• وزن ماده: ظریف‌تر و بین ۲.۵ تا ۴ کیلوگرم.
• قدشون هم معمولاً بین ۲۵ تا ۳۱ سانتی‌متر متغیره.

هشدار جدی دامپزشکی: یکی از مهم‌ترین تست‌های سلامتی تو این نژاد، بررسی دمه. یک گربه سالم باید دم منعطف داشته باشه که راحت تکون بخوره.
اگه حس کردید گربه دم سفت داره یا وقتی به دمش دست می‌زنید دردش میاد، یا اگر دیدید نوک گرد و غیرطبیعی داره، این می‌تونه نشونه بیماری‌های مفصلی باشه. حتماً موقع خرید به این نکته دقت کنید.

اخلاق و رفتار؛ چرا اسکاتیش ها بهترین همدم هستند؟

شاید فکر کنید فقط قیافه این گربه‌ها خاصه، اما باور کنید اخلاقشون حتی از قیافه‌شون هم جذاب‌تره. بیایید ببینیم زندگی با این جغدهای کوچولو چه شکلیه.

ژست های عجیب و خنده دار

اگه دنبال سوژه برای اینستاگرام هستید، این نژاد خوراک شماست! این گربه‌ها عادت‌های نشستن خیلی عجیبی دارن. معروف‌ترینش نشستن مثل موش خرما هست؛ یعنی روی دو پاشون می‌شینن و دست‌هاشون رو روی شکم‌شون میذارن و زل می‌زنن بهتون.

مدل خوابیدن‌شون هم دست کمی از نشستنشون نداره. خیلی وقتا می‌بینید که خوابیدن به پشت رو انتخاب می‌کنن، درست مثل یه آدم که ریلکس کرده.
یه مدل بامزه دیگه هم دارن که بهش میگن خوابیدن قورباغه‌ای؛ یعنی کاملاً پهن میشن روی زمین و پاهاشون رو به عقب می‌کشن.

شخصیت و رابطه با خانواده

برخلاف خیلی از نژادها که پر سروصدا هستن، اسکاتیش‌ها خیلی ساکت و آرام هستن. حتی وقتی میخوان چیزی بگن، یه صدای ملایم و ناز دارن که اصلا آزاردهنده نیست.

یه ویژگی خیلی جالب دارن که بهش میگیم سایه صاحب. یعنی هر جا برید، مثل سایه دنبال‌تون میان. توی آشپزخونه، اتاق خواب، حتی دستشویی! این نشون میده که این نژاد به شدت بیزار از تنهایی هست. پس اگه ساعات طولانی خونه نیستید، شاید گزینه مناسبی براتون نباشن.

روابط اجتماعی

بهتون قول میدم اینا یکی از خوش اخلاق ترین ها هستن. رابطه عالی با کودکان دارن و خیلی صبورن. حتی اگه حیوان دیگه‌ای دارید نگران نباشید، چون خیلی خوب سازگار با سگ و گربه های دیگه زندگی می‌کنن. یه رفتار سگ‌مانند هم دارن؛ ممکنه ببینید که برای خوش‌آمدگویی پشت در منتظرتون هستن و حتی بعضی‌هاشون عاشق بازی آوردن اشیاء هستن، یعنی توپ رو پرت کنید براتون میارن!

تاریخچه و اصالت گربه اسکاتیش؛ داستان “سوزی” و گوش هایش

بیایید یه سفر کوتاه بریم به گذشته تا بفهمیم این موجودات دوست‌داشتنی از کجا اومدن.

داستان از کجا شروع شد؟ همه چیز از کشور اسکاتلند شروع شد، دقیقا در منطقه تایساید و روستایی نزدیک به کوپار آنگوس در ایالت پرتشایر.

در سال ۱۹۶۱، چوپانی به اسم ویلیام راس متوجه یه گربه سفید عجیب توی طویله همسایه‌ش شد. اسم اون گربه سوزی بود؛ اولین گربه اسکاتیش فولد دنیا با گوش‌های تاخورده. سوزی مادر تمام اسکاتیش‌های امروزیه. دختر سوزی که اسمش اسنوکس بود هم گوش‌های تاخورده داشت و باعث شد نسل این گربه ادامه پیدا کنه.

بعدها یه متخصص ژنتیک به نام پت ترنر وارد ماجرا شد و با کمک ویلیام راس، برنامه پرورش این نژاد رو علمی کردن تا به شکلی که امروز می‌بینیم برسه.

شهرت مدرن

امروزه سلبریتی‌ها عاشق این نژادن. حتما گربه‌های تیلور سویفت رو دیدید؛ مریدیت گری و اولیویا بنسون که باعث شدن محبوبیت این نژاد هزار برابر بشه.
البته گربه معروف دیگه‌ای به نام نورتون هم توی معروف شدنشون بی‌تاثیر نبود. الان این نژاد توسط سازمان‌های معتبر جهانی مثل CFA کاملا به رسمیت شناخته شده.

سلامتی و بیماری های گربه اسکاتیش؛ حقایق تلخ و شیرین (بسیار مهم)

اینجا مهم‌ترین بخش مقاله‌ست. لطفا با دقت بخونید چون جون گربه‌تون به این اطلاعات بستگی داره.

مشکل ژنتیکی اصلی

همون ژنی که باعث خم شدن گوش میشه، روی بقیه غضروف‌های بدن هم تاثیر میذاره. اسم علمی این بیماری اُستئوکندرو دیسپلازی – osteochondrodysplasia – هست. به زبان ساده یعنی رشد ناهنجار استخوان و غضروف. تمام گربه‌های فولد تا حدی این ژن رو دارن، اما شدتش فرق می‌کنه. برای اطمینان از وضعیت گربه، انجام تست DNA و چکاپ‌های منظم مفاصل ضروریه.

سایر بیماری های رایج

• بیماری کلیه پلیکیستیک (Polycystic kidney disease): این بیماری باعث میشه کیست‌هایی توی کلیه ایجاد بشه و عملکردش رو مختل کنه.
• کاردیومیوپاتی هیپرتروفیک (Hypertrophic cardiomyopathy): یه نوع بیماری قلبی شایع تو این نژاده. برای تشخیصش حتما باید اکوکاردیوگرافی انجام بشه.
• مشکلات مفصلی: متاسفانه با بالا رفتن سن، احتمال درگیری با آرتروز و بیماری دژنراتیو مفصلی توی این نژاد وجود داره.

⚠️ چطور بفهمیم گربه درد داره؟
مهم‌ترین نشانه، علت لنگیدن گربه اسکاتیش هست. اگه دیدید گربه‌تون لنگ می‌زنه، یا کمتر می‌پره و همش یه گوشه می‌خوابه، این یه زنگ خطره.

قانون طلایی پرورش

این تغییر شکل گوش نتیجه یه جهش ژنتیکی خودبه‌خودی بوده که حالا به عنوان یه ژن غالب شناخته میشه.

قانون مرگ و زندگی: برای اینکه بچه‌های سالمی داشته باشیم، قانون اینه:

جفت‌گیری فقط “فولد” با “گوش صاف”.

تکرار می‌کنم، جفت‌گیری دو اسکاتیش فولد ممنوع است.

شاید بپرسید چرا نباید دو گربه اسکاتیش فولد را جفت زد؟ چون بچه‌هایی که به دنیا میان دچار مشکلات استخوانی شدید و دردناک میشن و عملا فلج میشن.

بحث اخلاقی: خیلی‌ها می‌پرسن آیا تکثیر اسکاتیش فولد اخلاقی است؟
اگر پرورش‌دهنده قانون بالا رو رعایت کنه و گربه‌های سالم (هتروزیگوت) تولید کنه، بله. اما تکثیر غیراصولی واقعا ظلم به این حیوونه.

نگهداری، تغذیه و لوازم مورد نیاز

حالا که گربه رو آوردیم خونه، چطور ازش مراقبت کنیم؟

رژیم غذایی و غذاهای پیشنهادی

این گربه‌ها اگه خوب نگهداری بشن، طول عمرشون بین ۱۱ تا ۱۵ سال هست. پس غذا خیلی مهمه. رژیم‌شون باید شامل پروتئین با کیفیت و اسیدهای چرب امگا ۳ و ۶ باشه تا مفاصل و موهاشون سالم بمونه.

لیست غذا های ممنوعه

چیزهایی مثل شکلات، پیاز و سیر، ماهی خام و البته لبنیات براشون سمه. خیلی‌ها نمیدونن که اکثر گربه‌ها عدم تحمل لاکتوز دارن.

برندهای پیشنهادی

برای خرید غذا حتما سراغ برندهای معتبر برید تا خیالتون از بابت سلامت مفاصل و کلیه‌ها راحت باشه.

پیشنهاد من اول از همه غذای رویال کنین (مخصوصا مدل‌های دنتال و موبیلیتی برای مفاصل) هست.
اما اگر دنبال گزینه‌های باکیفیت دیگه هستید که به صرفه تر باشن، برند آلمانی جوسرا (Josera) (به خصوص مدل جوسرا کتلوکس برای دفع مو) و برند مونژه هم عالی هستن.

برای تنوع هم می‌تونید از کنسروهای گورمت استفاده کنید که هم خوش‌خوراکن هم مقوی.

مکمل ها و بهداشت

به خاطر همون مشکل مفصلی که گفتیم، استفاده از مکمل‌های حاوی گلوکوزامین و کندرویتین برای اسکاتیش‌ها از نون شب واجب‌تره. برندهایی مثل بیفار و تریکسی مکمل‌های خوبی دارن.
برای دفع گلوله‌های مویی هم حتما از خمیر مالت استفاده کنید.

نظافت و آراستگی

باید بدونید زمان ریزش موی گربه اسکاتیش معمولا بهار و پاییزه. تو این فصل‌ها باید با یه برس گربه مخصوص، روزانه موهاشون رو شونه کنید. یه سوال رایج دیگه اینه که چگونه گوش گربه اسکاتیش را تمیز کنیم؟ چون گوش‌هاشون بسته‌ست، هوا جریان نداره و ممکنه عفونت کنه. هفته‌ای یکبار با محلول‌های تمیزکننده ملایم و پنبه، خیلی آروم داخل لاله گوش رو تمیز کنید.

آب خوردن

این گربه‌ها باید زیاد آب بخورن تا کلیه‌هاشون سالم بمونه. استفاده از فواره آب خیلی تشویق‌شون می‌کنه به آب خوردن و به شدت پیشنهاد میشه.

راهنمای خرید و قیمت گربه اسکاتیش در ایران

رسیدیم به بخش اقتصادی ماجرا.

قیمت و بازار

بازار حیوانات خانگی نوسان داره ولی اگه بخوایم حدود بگیم، قیمت گربه اسکاتیش در ایران در حال حاضر چیزی بین ۱۰۰ تا ۲۰۰ دلار آمریکا هستش. البته این قیمت بسته به رنگ، تراکم مو و میزان خمیدگی گوش بالا و پایین میشه.

چک لیست خرید سالم

چطوری سرمون کلاه نره؟ این چک لیست تشخیص سلامت گربه اسکاتیش هنگام خرید رو حتما همراهتون داشته باشید:

1. بررسی دم: قبلا هم گفتم، تست انعطاف دم بچه گربه اولین کاریه که می‌کنید. دم باید مثل شلاق نرم باشه.
2. چشم و گوش: چشم‌ها باید شفاف و بدون ترشح باشن. داخل گوش‌ها نباید جرم سیاه (نشانه جرب) باشه.
3. تحرک: وقتی می‌خواید بچه گربه اسکاتیش / کیتن اسکاتیش بخرید، باید پرجنب‌وجوش باشه و بازی کنه. گربه‌ای که همش یه گوشه کز کرده، احتمالا بیماره.

جمع بندی؛ آیا اسکاتیش برای شما مناسب است؟

گربه اسکاتیش فقط یه حیوان خانگی نیست، یه همدم واقعیه که با نگاه‌های گرد و معصومش خستگی روز رو از تنتون در میکنه. درسته که نگهداری ازشون (مخصوصا نوع فولد) نیاز به دقت و مراقبت پزشکی بیشتری داره، اما عشقی که بهتون میدن ارزشش رو داره.

اگه تصمیم‌تون جدیه و می‌خواید وسایل‌شون رو تهیه کنید، یا نیاز به مشاوره دارید، متخصصین همدم پت کنارتون هستن. می‌تونید همین الان بهترین غذا های گربه و مکمل‌های ضروری رو از فروشگاه ما تهیه کنید تا کوچولوی جدیدتون شروع سالمی داشته باشه.

یادتون باشه، اسکاتیش‌ها قلب بزرگی دارن، پس با قلبتون ازشون مراقبت کنید.

سوالات متداول در مورد گربه اسکاتیش